Türkiye, tütün ürünleriyle mücadelede yeni bir döneme girmeye hazırlanıyor. Meclis gündemine gelmesi beklenen radikal yasa teklifi, sigara satışında hem ödeme yöntemlerini hem de kimlik doğrulama süreçlerini baştan aşağı değiştirmeyi hedefliyor. Bu yeni düzenlemeyle birlikte, tütün ürünlerinin satışında kayıt dışılığın önüne geçilmesi ve özellikle 18 yaş altı bireylerin sigaraya erişiminin engellenmesi amaçlanıyor.
Nakit Dönemi Kapanıyor, Elektronik Takip Başlıyor
Hazırlanan taslağa göre, tütün ürünlerinin satışında nakit para kullanımı tamamen ortadan kalkacak. Satışların yalnızca kredi kartı veya diğer elektronik ödeme yöntemleriyle yapılması planlanıyor. Bu önemli adımın ardında yatan temel hedefler ise şöyle sıralanıyor:
- Kayıt Dışılığın Önlenmesi: Tüm tütün ürünü satışlarının dijital sistemler üzerinden kayıt altına alınması sağlanacak.
- Yaş Denetimi: Kimlik ve yaş doğrulaması yapan elektronik sistemler sayesinde, 18 yaş altındaki çocukların sigaraya erişimi teknik olarak engellenecek. Bu sayede gençlerin sigaraya başlama oranlarının düşürülmesi bekleniyor.
“Dumansız Türkiye” Hedefi ve Yeni Yasaklar
Yeni düzenleme paketi, sadece satış yöntemleriyle sınırlı kalmıyor; Türkiye’nin Avrupa Birliği hedefleriyle uyumlu olarak belirlediği uzun vadeli “Dumansız Türkiye” yol haritasını da içeriyor. Bu kapsamda çarpıcı detaylar kamuoyuyla paylaşılıyor:
- Açık Alan Yasakları: Yeme-içme sektöründeki işletmelerin açık alanlarında sigara içilmesi yasaklanacak. Ayrıca, sigara içilen bölümlere yiyecek ve içecek servisi yapılmasına izin verilmeyecek.
- Hapis Cezası: 18 yaşından küçüklere tütün ürünü satan işletmeciler için 6 aydan 1 yıla kadar hapis cezası öngörülüyor. Bu, gençlerin korunmasına yönelik ciddi bir adım olarak değerlendiriliyor.
- Nihai Yasak: Planlanan takvime göre, 1 Ocak 2040 tarihinden itibaren Türkiye’de tütün ürünlerinin satışı tamamen sonlandırılacak. Bu tarihten sonra ürün bulunduran veya satın alanlara ağır idari para cezaları uygulanması planlanıyor.
Cezai Müeyyideler Ağırlaşıyor
Taslağa göre, yasak alanlarda sigara içen vatandaşlara 5 bin TL, kurallara uymayan işletmelere ise 50 bin TL’den başlayan para cezaları ve kademeli kapatma cezaları verilecek. Bu cezaların caydırıcı olması ve yasağa uyumu artırması hedefleniyor.
Düzenlemenin yasalaşması durumunda, market ve büfelerde sigara alırken kimlik ibrazı veya dijital kimlik doğrulaması rutin bir uygulama haline gelecek. Bu adımların, Türkiye’nin tütünle mücadeledeki kararlılığını gösterdiği belirtiliyor.
