Ülkemizdeki ölümlerin yüzde 40’ının dolaşım sistemi hastalıkları nedeniyle olmakta olduğunu söyleyen Kocaeli Romatem Fizik Tedavi ve Rehabilitasyon Hastanesi'nden Doçent Doktor Hülya Şirzai kardiyak rehabilitasyon ile bu sorunun nasıl aşılabileceğini anlattı. Doçent Doktor Hülya Şirzai şunları söyledi: ‘’Erkeklerde 45 yaş ve üzeri, kadınlarda 55 yaş ve üzeri olmak, erkek cinsiyet, ailede koroner kalp hastalığı olması, periferik damar hastalıkları ve serebrovasküler hastalık olması koroner arter hastalığı için değiştirilemeyen risk faktörleridir. Değiştirebileceğimiz risk faktörleri ise sigara, hipertansiyon, HDL düşüklüğü, diyabet, sedanter yaşam, sağlıksız beslenme, stres, obezitedir.
YÜZDE 26 AZALTIR
Bu çalışmalarda egzersiz ağırlıklı kardiyak rehabilitasyon bir yıl ve daha uzun vadede tüm ve kardiyovasküler nedene bağlı ölümleri sırasıyla yüzde 13 ve yüzde 26 oranında azaltır, kısa vadede hastanede yatışları yüzde 31 oranında düşürür. Kalp krizi, anjioplasti ve bypass greftleme riskini ise azaltmadığı belirtilmiştir. Kardiyak rehabilitasyonda amacımız, mevcut olan arterosklerotik plakları stabilize etmek, damar fonksiyonunu düzeltmek, lipit ve kan basıncını düzeltmek, semptomları azaltmak, yağ depolarını azaltmak, psikososyal iyilik halini artırmak ve işe dönüş olasılığını artırmaktır.
NE ZAMAN UYGULANIR?
Miyokard infarktüsü, akut koroner sendrom, koroner arter bypass cerrahisi ve perkütan koroner anjioplasti, stent uygulamaları geçirenler, kalp kapak onarımı veya cerrahisi, kalp veya kalp/akciğer transplantasyonu, stabil anjinası olanlara, kronik kalp yetmezliği, periferik arter hastalığı, kalp pili ve ICD uygulamalarında, anevrizma cerrahisi geçirenler ve koroner kalp hastalığı için yüksek riskli hastalara yapılır. Genelde akut kardiyak olaydan sonra 3 ay içinde başlanması ve 6 ay içinde kardiyak rehabilitasyonunun tamamlanması belirtilmektedir. Kalp krizinden sonra mümkün olan en kısa zamanda başlanmalı, taburculuktan sonra 10 gün içinde başlanabilir. Kroner arter bypass cerrahisi sonrası 6 .haftada, anjioplastiden 2 hafta sonrası başlanmalıdır.
REHABİLİTASYON PROGRAMI
Kardiyak rehabilitasyon, hastanın değerlendirilmesi, diyet önerileri, lipit tedavisi, hipertansiyon tedavisi, sigara bıraktırma, kilo kontrolü, diyabet tedavisi, psikososyal değerlendirme ve tedavi, fiziksel aktivite önerileri ve egzersiz eğitimini kapsamaktadır. Kardiyak rehabilitasyon programları hastane dönemi, ayaktan egzersiz dönemi ve idame ve izlem dönemi olarak 3 dönem şeklinde yapılır.
EGZERSİZ REÇETESİ
Ancak son dönemlerde hastanede yatış süreleri kısaldığı için genelde ilk olarak ayakta egzersiz dönemleri ile rehabilitasyon başlanır. Öncelikle hastanın tıbbi durumu, ek hastalıkları, ilaçları değerlendirilir. Hastanın çeşitli testler ile egzersiz kapasitesi belirlenerek aerobik egzersizler, kuvvetlendirme egzersizleri, germe ve gevşeme egzersizleri, solunum ve postür egzersizleri yaptırılır. Genelde haftada 3 gün, 8 hafta süre ile günde minimum 30 dakikalık bir egzersiz reçetesi önerilir.”
